Λήψη Εκπαιδευτικών και Επαγγελματικών Αποφάσεων:

το πέρασμα από τη λογική του επαγγέλματος στη λογική της σταδιοδρομίας

Η στιγμή της επιλογής εκπαιδευτικής ή/και επαγγελματικής κατεύθυνσης αποτελεί έναν σημαντικό σταθμό στη ζωή των εφήβων και νέων ατόμων, κυρίως κατά την περίοδο που ολοκληρώνουν τη φοίτησή τους στο Γυμνάσιο. Στο κομβικό αυτό σημείο μετάβασης για κάθε νέο και νέα είναι σημαντικό να ληφθούν υπόψη τα εξής;

• Η επαγγελματική μας ανάπτυξη δεν είναι αποτέλεσμα μιας στιγμιαίας απόφασης. Η ανάπτυξη σταδιοδρομίας είναι μια δια βίου διαδικασία, που αρχίζει από τις δραστηριότητες της προσωπικής μας ζωής και εξελίσσεται μέσω των ποικίλων ρόλων και των δραστηριοτήτων που αναλαμβάνουμε στον εργασιακό μας χώρο, καθόλη τη διάρκεια της ζωής μας.

• H επιλογή εκπαιδευτικής κατεύθυνσης και κατ επέκταση του επαγγέλματος, δεν θα πρέπει να είναι μια επιπόλαιη απόφαση βασισμένη σε τυχαία γεγονότα και συγκυρίες. Είναι σημαντικό να λαμβάνεται ύστερα από ώριμη σκέψη και με τη βοήθεια ειδικών Συμβούλων που μπορούν να μας βοθήσουν να λάβουμε τις σωστές για μας εκπαιδευτικές και επαγγελματικές αποφάσεις, βασισμένες στα ενδιαφέροντα, τις ικανότητες, τις δεξιότητες και το σύστημα των αξιών μας.

• Η έγκαιρη και έγκυρη πληροφόρηση είναι βασικό συστατικό για τη λήψη των εκπαιδευτικών και επαγγελματικών αποφάσεων. Είναι σημαντικό να μάθουμε να αναζητούμε, να αξιολογούμε, να επεξεργαζόμαστε και να ταξινομούμε πληροφορίες, καθώς και εναλλακτικές εκπαιδευτικές και επαγγελματικές διεξόδους που σχετίζονται τόσο με τις ανάγκες και προτιμήσεις μας, όσο και με τις προοπτικές της αγοράς εργασίας.

• Οι γονείς παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση των εκπαιδευτικών και επαγγελματικών επιλογών των παιδιών τους. Η συζήτηση με το παιδί και η δημιουργία του κατάλληλου κλίματος εμπιστοσύνης και ελεύθερης έκφρασης είναι απαραίτητα στοιχεία για να βοηθηθεί στο να κάνει την πλέον συνειδητή και κατάλληλη επιλογή για εκείνο. Το παιδί είναι σημαντικό να μάθει να εμπιστεύεται τον εαυτό του. Άλλωστε δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι εκείνο θα ζήσει με τις συνέπειες των αποφάσεών του.

• Στο παρελθόν, η κατάλληλη εκπαίδευση συχνά οδηγούσε σε μια ασφαλή θέση εργασίας. Αυτό δεν ισχύει σήμερα. Μπορούμε να κάνουμε βάσιμες υποθέσεις για μελλοντικές ευκαιρίες αλλά θα υπάρχει πάντοτε αβεβαιότητα! Είναι σημαντικό να επιδιώκουμε τις σπουδές και το επάγγελμα που αντανακλούν καλύτερα το χαρακτήρας μας και τις τρέχουσες επαγγελματικές ευκαιρίες.

• Στη σημερινή κοινωνία της δια βίου μάθησης, είναι σημαντικό να αναπτύσσουμε πολύπλευρα την προσωπικότητά μας και να καλλιεργούμε δεξιότητες που θα μας δώσουν τη δυνατότητα να ανταπεξέλθουμε σε διαφορετικά εργασιακά περιβάλλοντα και θα μας ανοίγουν νέες ευκαιρίες σε περιόδους ανεργίας και οικονομικής κρίσης. Σημαντικές τέτοιες δεξιότητες είναι: γλωσσική ικανότητα, αριθμητική ικανότητα, γνώση ξένων γλωσσών, βασικές γνώσεις νέων τεχνολογιών, κοινωνικές δεξιότητες, ικανότητα «να μαθαίνω πώς να μαθαίνω», ανάληψη πρωτοβουλίας, πολιτιστική επίγνωση και αυτοέκφραση.

• Η εκπαίδευση και η κατάρτιση είναι σημαντικό εφόδιο για όλη μας τη ζωή. Σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες, η Ευρώπη θα χρειάζεται σταδιακά όλο και περισσότερο καλά καταρτισμένους εργαζόμενους σε όλους τους τομείς της αγοράς εργασίας, είτε με πανεπιστημιακή εκπαίδευση είτε με επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση. Συγκεκριμένα έως το 2015, το 30% των εργασιών θα απαιτεί, για την κάλυψη τους, υψηλά προσόντα και περίπου το 50% των εργασιών θα απαιτεί μεσαία προσόντα. Σε αντίθεση, οι θέσεις εργασίας για άτομα με χαμηλά προσόντα αναμένεται να σημειώσουν πτώση της τάξεως του 20%. Αυτές οι  απαιτήσεις προσόντων που αναμένεται να  σημειωθούν, θα αφορούν σε όλες τις επαγγελματικές ομάδες, τόσο σε μη χειρωνακτικά όσο και σε χειρωνακτικά επαγγέλματα. (Πηγή: Η μελλοντική προσφορά δεξιοτήτων στην Ευρώπη – Μεσοπρόθεσμη πρόγνωση μέχρι το 2020, CEDEFOP 2009 ).

• Εξειδικευμένοι σύμβουλοι επαγγελματικού προσανατολισμού μπορούν να μας προσφέρουν δωρεάν ουσιαστική βοήθεια στο σχεδιασμό της σταδιοδρομίας μας.

Οι μαθητές και μαθήτριες καθώς και οι γονείς του σε όλη τη χώρα μπορούν να απευθυνθούν στα:

• 81 νομαρχιακά Κέντρα Συμβουλευτικής και Προσανατολισμού (ΚΕ.ΣΥ.Π.) προσφέρουν υπηρεσίες Συμβουλευτικής και Προσανατολισμού σε μαθητές και νέους έως 25 ετών.

• 570 Γραφεία Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού (ΓΡΑΣΕΠ) λειτουργούν για μαθητές και μαθήτριες σε σχολικές μονάδες δευτεροβάθμιας γενικής εκπαίδευσης σε όλη τη χώρα.

• 105 Γραφεία Σύνδεσης (ΓΡΑΣΥ) προσφέρουν υπηρεσίες Προσανατολισμού σε μαθητές και μαθήτριες που φοιτούν σε σχολικές μονάδες τεχνικής επαγγελματικής εκπαίδευσης.

Περισσότερες πληροφορίες:

• Υπουργείο Παιδείας - Διεύθυνση Συμβουλευτικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Εκπαιδευτικών Δραστηριοτήτων (Σ.Ε.Π.Ε.Δ.)

• Παιδαγωγικό ινστιτούτο Τομέας ΣΕΠ

Επιπλέον, Γραφεία Διασύνδεσης λειτουργούν στα Πανεπιστήμια και τα Ανώτατα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα εξυπηρετώντας τους φοιτητές τους και κάθε ενδιαφερόμενο που επιθυμεί να πληροφορηθεί για τις σπουδές που προσφέρουν.

Ο Οργανισμός Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού (Ο.Α.Ε.Δ.) παρέχει υπηρεσίες Συμβουλευτικής και Επαγγελματικού Προσανατολισμού σε νέους και νέες και ανέργους.

• Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα του Εθνικού Κέντρου Επαγγελματικού Προσανατολισμού  για να συμβουλευτείτε τις εκδόσεις μας σε θέματα σχεδιασμού σταδιοδρομίας και να απευθύνετε ηλεκτρονικά ερωτήματα για θέματα συμβουλευτικής και επαγγελματικού προσανατολισμού. Χρησιμοποιείστε τα ηλεκτρονικά εργαλεία του ΕΚΕΠ για να αναζητήσετε πληροφόρηση για θέματα εκπαίδευσης, κατάρτισης και απασχόλησης:

«ΠΛΟΗΓΟΣ» Εθνική Βάση Δεδομένων Εκπαιδευτικών Ευκαιριών

«ΙΧΝΗΛΑΤΗΣ» Σύστημα Πληροφόρησης – Βάση Δεδομένων για θέματα εκπαίδευσης, κατάρτισης, απασχόλησης